![]() |
|
|
BİLGİ
GÜLELİM
|
Enstrüman bilgisi
Faydalanılan kaynaklar:"Instrumentationslehre-BERLIOZ-STRAUSS","The Contemporary Arranger-Don SEBESKY","Özel Çalışma-Emin FINDIKOĞLU""Müzik Ansiklopedik Sözlük-Vural SÖZER", "Özel Çalışma-Levent ÇOKER". * * * * * * * * * * * * * * * *
Tınısı: Yazıldığı yerden KEMAN (fr.Violon,ita.Violino,alm.Violine veya Geige,ing.Violin) Dört telli yaylı enstrüman,orta çağda kullanılmaya başlandı.16,17,18.yüzyıllarda Gasparo da Salo,Amati,Stradivarius, Guarnerius,Jacop Stanier ve Nicolas Lupot adlı yapımcılar,kemanın son şeklini almasını sağladılar. Sol anahtarı kullanır, solo ve orkestra enstrümanı. * * * * * * * * * * * * * * * *
Tınısı: Yazıldığı yerden VİYOLA (fr.Alto,ita.Viola,alm.Bratsche,ing.Viola) Dört telli yaylı enstrüman,keman ailesinden,boyu,eni ve kalınlığı keman'dan daha büyükçe ve bir tam beşli daha pes sesli olan,genelde mat,bazı pozisyonlarında agresif bir ses yapısına sahip olan viyola 3. çizgi do ve sol anahtarı kullanır,solo ve orkestra enstrümanı. * * * * *
* * * * * * * * *
* * VİYOLONSEL (fr.Violoncelle veya Çello,ita.Violoncello,alm.Violoncell,ing. Violoncello)
Dört telli yaylı enstrüman,keman ailesinden,boyu,eni ve kalınlığı viyoladan daha büyük ve bir oktav daha pes sesli olanı,gövdesinin altındaki madeni çubukla (pig) yere dayanarak,bacaklar arasında oturularak çalınır.4.çizgi fa,4.çizgi do ve sol anahtarı kullanır,solo ve orkestra enstrümanı.
*
* * * * * * * * *
* * * * * * Tınısı: Bir oktav pes KONTRABAS (fr.Contrebasse,ita.Contrabasso,alm.Kontrabass,ing.Doublebass) Dört telli yaylı enstrüman,(bazılarında 5. tel vardır) keman ailesinin en büyük ve en kalın seslisidir,gövdesinin altındaki madeni çubukla (pig) yere dayanarak, ayakta veya yüksek tabure de çalınır. Do teli (5.tel) bazen si sesine akortlanır, 4.çizgi fa,4.çizgi do ve sol anahtarı kullanır,solo ve orkestra enstrümanı. * * * * * * * * * * * * * * * *
Tınısı: Bir oktav tiz KÜÇÜKFLÜT (fr.Petiteflûte,ita.Flautopiccolo,alm.Kleineflöte veya Pickelflöte,ing.Piccolo) Tahta nefesli enstrüman,19. yüzyılın ikinci yarısından sonra orkestralarda yerini aldı,bir orkestranın en tiz sesli enstrümanıdır,sol anahtarı kullanır,orkestra ve bando enstrümanıdır. * * * * *
* * * * * * * * *
* * Tınısı: Yazıldığı yerden FLÜT (fr.Flûte,ita.Flauto,alm.Flöte,ing.Flute) Tahta nefesli enstrüman,bir çok evrelerden geçen flüt 1847 de Münih'li enstrüman yapımcısı ve flütçü Theobald Böhm tarafından bugünki biçimine getirilmiştir,sol anahtarı kullanır,solo,orkestra ve bando enstrümanıdır. * * * * *
* * * * * * * * *
* * Tınısı: Dörtlü aşağıdan SOL FLÜT (fr.Alto flute) Tahta nefesli enstrüman,flüt'ten biraz daha kalın ve uzundur,resimde görüldüğü gibi ağızlık kısmı değiştirilerek çalınabilir,dörtlü aşağıdan tınlar,sol anahtarı kullanır,bando ve orkestra enstrümanıdır. * * * * *
* * * * * * * * *
* * Tınısı: Bir oktav pes BAS FLÜT (ing.Bass flute) Tahta nefesli enstrüman,flüt ailesinin en kalın seslisidir,flüt'ün bir oktav altından tınlar,sol anahtarı kullanır,orkestra enstrümanıdır. * * * * *
* * * * * * * * *
* * Tınısı: Yazıldığı yerden OBUA (fr.Hautbois,ita.Oboe,alm.Oboe,ing.Oboe) Kamışlı,tahta nefesli enstrüman,şimşir,sedir ağacı,abanoz gibi dayanıklı ağaçlardan yapılır.İkibin yıllık bir geçmişi vardır,17. yüzyılın ortalarında iyice şekillenip 1840 - 1878 yılları arasında mekanizması dahada geliştirilerek bugünki şeklini almıştır,sol anahtarı kullanır,solo,orkestra ve bando enstrümanıdır. * * * * *
* * * * * * * * *
* * KORANGLE (fr.Cor Anglais,ita.Corno Inglese,alm.Englisches horn,ing.English Horn) Kamışlı,tahta nefesli enstrüman,obua ailesinden olup alto obua da denir,çok etkileyici bir sesi vardır,tiz notalara çıkıldıkça volüm düşer,sol anahtarı kullanır,solo orkestra enstrümanıdır. * * * * *
* * * * * * * * *
* *
Bb KLARİNET (fr.Clarinette,ita.Clarinetto,alm.Klarinette,ing.Clarinet) Kamışlı,tahta nefesli enstrüman,ismini latince de, parlak,berrak,aydınlık anlamlarına gelen "clarus" sözcüğünden almıştır.1600 lerin sonlarında Johann Christoph Denner tarafından yaratıldı,19.yüzyılda Boehm tarafından bugünki biçimi verildi.Orkestralarda genelde Eb,Bb,A ve Bas klarinet kullanılır,sol anahtarı kullanır,solo,solo orkestra ve bando enstrümanıdır. * * * * *
* * * * * * * * *
* * BAS KLARİNET(fr.Clarinette Basse,ita.Clarinetto Basso,alm. Basklarinette, ing.Bass Clarinet) Kamışlı,tahta nefesli enstrüman,klarinet ailesinin en kalın seslisi,yazıldığı yerin 9 lu altından tınlar,sol ve 4.çizgi fa anahtarı kullanır,orkestra enstrümanıdır. * * * * * * * * * * * * * * * *
Tınısı:Yazıldığı yerden FAGOT (fr.Basson,ita.Fagotto,alm.Fagott,ing.Bassoon) Kamışlı,tahta nefesli enstrüman,16.yüzyılda rahip Afranio Albonesi tarafından yaratıldığı sanılmaktadır,ilk adı "dolcine"dir,sesi çok etkileyici ve yumuşaktır,4.çizgi fa ve 4.çizgi do anahtarlarını kullanır,solo,orkestra ve bando enstrümanıdır. * * * * * * * * * * * * * * * *
Tınısı: Bir oktav pes KONTRAFAGOT (fr.Contrebasson,ita.Contrafagotto,alm.Kontrafagott,ing.Double Bassoon) Kamışlı,tahta nefesli enstrüman,sesi fagot dan bir oktav daha kalındır,4.çizgi fa anahtarı kullanır,orkestra enstrümanıdır. * * * * *
* * * * * * * * *
* *
Bb TROMPET (fr.Trompette,ita.Tromba veya Clarino,alm.Trompete,ing.Trumpet) Ağızlık ve kendi üstüne kıvrılmış silindir bir borudan oluşmuş, perdeli, bakır nefesli enstrüman.Bugünki biçimine 19. yüzyılda çalgı yapımcısı Stözel tarafından geliştirilerek getirildi. Bb,C,D,Eb ve F trompetler olmasına karşın bugün en çok kullanılan Bb trompet'tir,sol anahtarı kullanır,solo,orkestra,bigband ve bando enstrümanıdır. * * * * *
* * * * * * * * *
* * F/Bb KORNO (fr.Cor,ita.Corno,alm.Horn,ing.Horn veya French Horn) Perdeli,bakır nefesli enstrüman.Adını latince "cornu" (boynuz) sözcüğünden alır,geniş kalaklı uzun bir borunun çember şekline getirilmesiyle yapılmıştır,orta çağ ve daha sonrası savaş,av ve haberleşmede kullanıldı.1815 te çalgı yapımcısı Stözel,enstrüman'a perdeleri de ekleyerek kromatik diziyi elde etti.Yumuşak çalınabilmesinin yanında kahramanlığıda ifade edebilen geniş bir ses rengine sahiptir.Sol ve 4.çizgi fa anahtarı kullanır,solo orkestra ve bando enstrümanıdır. * * * * *
* * * * * * * * *
* * Tınısı: Yazıldığı yerden TENOR TROMBON (fr.,ita.,ing.Trombone,alm.Posaune) Bakır nefesli enstrüman,iç içe geçen ve ileri geri hareketli ikişer boru,(kulis) ayrıca huniye benzeyen daha büyük bir borudan (kalak) oluşmuştur.Bu borular açıldığında yaklaşık 3 mt. uzunluğa erişir,glissando yapmaya elverişlidir,bazı enstrüman bilgisi veya ansiklopedi'lerde yazdığı gibi hantal,acelite'ye elverişsiz bir enstrüman olmayıp,geliştirilmiş dil, dudak ve üfleme teknikleriyle ses genişliği içindeki veya dışındaki herşeyi yapabilirsiniz.(bu,bütün bakır nefesliler için geçerlidir)4.çizgi fa,4.çizgi do,3.çizgi do ve sol anahtarlarını kullanır,solo,orkestra,big band ve bando enstrümanıdır. * * * * * * * * * * * * * * * *
Tınısı: Yazıldığı yerden BAS TROMBON (ing.Bass Trombone) Bakır nefesli enstrüman,tenor trombon dan daha büyük bir kalak ve kulis'e sahip,iki ayrı ventil yardımı ile tenor trombon' da bulunmayan,pesteki mi sesinden aşağıya ilave Eb,D,Db,C,Cb seslerinide verir,ayrıca bu ventiller kullanıcıya çalma kolaylığı (pozisyon) da getirir,4.çizgi fa anahtarı ve ender olarak 4.çizgi do anahtarı kullanır, orkestra,bigband ve bando enstrümanıdır. * * * * *
* * * * * * * * *
* * Tınısı: Yazıldığı yerden TUBA (fr.Tuba,ita.Tuba,alm.Tuba,ing.Tuba) Perdeli,bakır nefesli enstrüman,nefeslilerin kontrabas'ıdır,orkestranın bas seslerini çalar.Oturarak,ayakta,perde yapısına göre dik veya yan tutularak çalınır,4.çizgi fa anahtarı kullanır,orkestra ve bando enstrümanıdır. * * * * * * * * * * * * * * * * © 2000-2008 Levent ÇOKER |